WEBVTT

00:00:10.360 --> 00:00:13.600
Mart ile Kasım ayları arasında Almanya’da

00:00:13.640 --> 00:00:19.520
ormanlarda, çayırlarda, park ve bahçelerde,

00:00:19.600 --> 00:00:23.600
özellikle çimenlikte, 
yol kenarlarında ve çalılıklarda

00:00:23.640 --> 00:00:27.600
kene tarafından ısırılma tehlikesi vardır.

00:00:27.640 --> 00:00:31.600
Kene ısırığının direkt ısırık bölgesinde neden

00:00:31.640 --> 00:00:34.600
olabileceği kaşıntılı kırmızılık dışında

00:00:34.640 --> 00:00:37.920
keneler hastalık da taşıyabilir.

00:00:38.160 --> 00:00:43.520
Keneler, bazı hastalıkların patojenlerini
daha önceden ısırdıkları hayvanların,

00:00:43.560 --> 00:00:46.600
özellikle vahşi hayvanların kanından alır.

00:00:47.040 --> 00:00:50.600
Kene tarafında taşınan ana hastalıklar

00:00:50.640 --> 00:00:54.600
lyme hastalığı ve FSME,

00:00:54.640 --> 00:00:58.200
yani erken yaz meningoensefalitisidir.

00:00:58.880 --> 00:01:05.520
FSME, kenelerin salyalarında 
bulunan FSME virüsünden kaynaklanır.

00:01:05.680 --> 00:01:10.440
Bu yüzden FSME virüsü
ısırma ile direkt bulaşabilir

00:01:10.600 --> 00:01:16.840
ve lyme hastalığında olduğu gibi keneyi
ayırmakla enfeksiyonun önüne geçilmez.

00:01:16.920 --> 00:01:21.240
Çünkü lyme hastalığının patojenleri
kenenin bağırsağında yaşar ve

00:01:21.320 --> 00:01:24.680
ısırık bölgesine ulaşana kadar
uzunca bir yol gitmesi gerekir,

00:01:24.720 --> 00:01:27.760
bu yüzden de hastalığın 
bulaşması daha uzun sürer.

00:01:28.440 --> 00:01:32.280
FSME enfeksiyonu çok nadir görülür.

00:01:32.360 --> 00:01:37.360
2019 yılında Almanya genelinde
birçoğu Bavyera ve Baden-Vürtemberg 

00:01:37.440 --> 00:01:43.960
eyaletlerinden olan
toplam 445 FSME hastası bildirilmiştir.

00:01:44.360 --> 00:01:51.040
Risk değerlendirmesi amacıyla Almanya 
genelinde FSME vakaları kaydedildiğinden, 

00:01:51.120 --> 00:01:56.600
FSME risk bölgelerinin gösterildiği 
Almanya haritaları bulunmaktadır.

00:01:56.640 --> 00:02:00.320
Hafif seyreden 
FSME enfeksiyonu semptomları genelde

00:02:00.400 --> 00:02:05.640
1-2 hafta sonra ortaya çıkar
ve ateş, baş ağrısı, kusma,

00:02:05.720 --> 00:02:10.440
baş dönmesi gibi
grip semptomlarına benzer.

00:02:10.520 --> 00:02:13.920
Semptomlar bir hafta içinde
kendi kendilerine iyileşir,

00:02:14.000 --> 00:02:20.560
daha şiddetli semptomlarda ise
yaklaşık bir hafta sonra iyileşme görülür.

00:02:20.720 --> 00:02:24.480
Bu süreçte beyin zarında veya beyinde

00:02:24.560 --> 00:02:27.880
nadiren de omurilikte enfeksiyon görülebilir.

00:02:28.200 --> 00:02:33.680
Bu durumda da ateş, aşırı yorgunluk
ve baş ağrısı gibi semptomlar yaşanır.

00:02:34.040 --> 00:02:40.000
Buna ek olarak bilinç kaybı ve koordinasyon
problemleri veya felç görülebilir.

00:02:40.560 --> 00:02:45.480
Bunlar yüzde, kollarda
veya bacaklarda fark edilir.

00:02:45.560 --> 00:02:50.000
Tatma ve görme duyusunda ve
konuşmada bozukluklar da oluşabilir.

00:02:50.320 --> 00:02:55.240
Felç genelde geçicidir,
ancak bazen aylar boyu sürebilir

00:02:55.280 --> 00:02:58.000
ve hatta kalıcı olabilir.

00:02:59.560 --> 00:03:04.160
Ancak 100 kişiden
yaklaşık 70-95’inde

00:03:04.240 --> 00:03:09.400
enfeksiyon semptomsuz veya
ikinci aşamaya geçmeden seyreder.

00:03:09.720 --> 00:03:15.600
Özellikle de çocuklarda enfeksiyon genellikle
belli olmaz veya çok hafif seyreder.

00:03:15.960 --> 00:03:19.520
FSME kaynaklı ölüm oranı çok düşüktür.

00:03:19.600 --> 00:03:25.960
Ağır seyreden FSME’li 100 kişiden
birinden bile az ölüm oluşur.

00:03:27.560 --> 00:03:31.680
FSME virüsüne karşı ilaç yoktur.

00:03:31.800 --> 00:03:34.600
Hastalık semptomatik tedavi edilir,

00:03:34.680 --> 00:03:39.000
yani ateş düşürücü
veya ağrı kesici kullanılır.

00:03:39.600 --> 00:03:45.840
Ancak risk bölgelerindeki
açık alanlarda vakit geçiren bölge halkına

00:03:45.920 --> 00:03:50.600
veya ziyaretçilere önerilecek bir aşı vardır.

00:03:51.160 --> 00:03:55.440
Doğal olarak en iyisi, kene
ısırığına meydan vermemektir.

00:03:55.520 --> 00:03:59.680
Örneğin, risk bölgesinde
özellikle dikkatli olmak,

00:03:59.760 --> 00:04:06.440
veya ormanda ve çayırlarda yürüyüş
yaparken kapalı ayakkabı, uzun pantolon

00:04:06.480 --> 00:04:12.000
ve pantolonun paçalarını kapatacak
çoraplar gibi sıkı kıyafetler giymek.

00:04:12.040 --> 00:04:16.600
Açık ciltte kullanılan
kene önleyici ürünler de vardır.

00:04:16.680 --> 00:04:22.360
Ancak bu ürünler farklı kalitelerde 
olup yüzde yüz koruma sağlamaz.

00:04:22.880 --> 00:04:24.720
Özet:

00:04:24.840 --> 00:04:27.360
Özellikle Almanya’nın güneyinde,

00:04:27.400 --> 00:04:31.840
ısırıkla bulaşan ve erken yaz
meningoensefalitisine

00:04:31.920 --> 00:04:36.280
neden olan FSME virüsünü
taşıyan keneler olabilir.

00:04:36.600 --> 00:04:39.000
Ancak hastalığa çok nadir rastlanır.

00:04:39.320 --> 00:04:44.240
Enfeksiyon, vakaların çoğunda
asemptomatik veya hafiftir.

00:04:44.440 --> 00:04:48.240
Hastalıkta ısırıktan 1-2 hafta sonra

00:04:48.320 --> 00:04:53.360
yaklaşık bir hafta süren ve gribe 
benzeyen semptomlar ortaya çıkar.

00:04:53.440 --> 00:04:59.600
Seyrek olarak da ikinci faz ile gelen
daha ağır seyreden hastalık ortaya çıkabilir.

00:04:59.680 --> 00:05:03.000
Bu, bir hafta daha 
sürebilir ve beyin zarında,

00:05:03.040 --> 00:05:07.000
beyinde veya omurilikte
iltihaplanmaya yol açabilir.

00:05:07.040 --> 00:05:10.560
FSME virüsüne karşı bir ilaç olmasa da

00:05:10.640 --> 00:05:14.000
risk gruplarına önerilen bir aşı vardır.

00:05:14.200 --> 00:05:20.520
Aşının yanı sıra FSME’ye karşı 
en iyi önlem kene ısırığından kaçınmaktır.