Dijital sağlık Tele acil doktorları tarafından sağlanan acil bakım
Acil durumlarda, bir doktor her zaman hemen hazır olmayabilir. Bazı bölgelerde acil doktoru eksikliği de yaşanmaktadır. Teletıp acil servisleri hastaların zamanında bakım almasını iyileştirebilir.
Bir bakışta
- Teletıp acil doktorları, acil durumlarda hastaların hayatta kalma ve iyileşme şanslarını artırmaya katkıda bulunur.
- Tele acil doktorları, olay yerinde acil doktoru bulunmadığında oradaki kurtarma ekiplerine uzaktan destek verir.
- Az sayıda acil doktorunun bulunduğu bölgelerde, ek tele acil doktoru sayesinde insanlara daha güvenilir bakım sağlanabilir.
- Tele acil doktoru olarak özellikle deneyimli ve özel eğitim almış acil doktorları görevlendirilir.
Teletıp acil durumlarda nasıl destek sağlar?
Tıbbi acil durumlarda, hayat kurtarmak veya kalıcı hasarı önlemek söz konusu olduğunda her saniye önemlidir. Ancak her bölgede acil doktorları olay yerine zamanında ulaşamayabilir. Teletıp yardımıyla acil durumlarda hasta bakımı iyileştirilebilir. Tele acil doktorları, kontrol merkezinden sahadaki acil durum personelini desteklemektedir. Teşhise yardımcı olurlar ve tedaviye uzaktan rehberlik ederler. Bu da tansiyon dalgalanmaları gibi pek çok acil durumun tele acil doktorunun desteğiyle uygun şekilde tedavi edilebileceği anlamına gelir.
Tele acil doktorları ne yapar?
Acil bir duruma bir ambulans gönderildiğinde, genellikle araçta doktor yoktur. Arayanların verdiği bilgilere göre kontrol merkezi, sağlık görevlilerine ek olarak acil doktor isteyip istemediğine karar verir. Bunlar ambulanstan bağımsız olarak olay yerine giderler ve genellikle daha sonra gelirler. Ancak pek çok durumda, bir tele acil doktorunun sahadaki acil durum personelini uzaktan desteklemesi de yararlı olabilir.
Almanya'da sağlık görevlilerinin hastaları tedavi etme ve ilaç verme konusundaki yetkileri sınırlıdır. Bir tele acil doktorunun sürece dahil edilmesiyle, acil durumun değerlendirilmesi ve gerekli tedavi erkenden ve güvenle başlayabilir. Tele acil doktorları, başlatılan tedavinin sorumluluğunu taşırlar.
Kırsal alanlarda, genellikle geniş alanları kapsaması gereken sadece birkaç acil tıp merkezi vardır. Kentsel alanlardaki daha küçük görev bölgelerinde bile trafiğin durumu olay yerine ulaşımı kısıtlayabilir. Yine de acil durumlarda hızlı tıbbi değerlendirme ve tedavi sağlamak amacıyla, giderek daha fazla belediye geleneksel kurtarma hizmetlerine ek olarak tele acil doktorları görevlendirmektedir.
Tele acil doktorları tarafından sağlanan yardım nasıl gerçekleşiyor?
Tele acil doktorları, acil durum personeline uzaktan tıbbi ve organizasyonel destek sağlar. Canlı bağlantı aracılığıyla ambulansla iletişim halinde olurlar. Kurtarma ekipleri; hastaların tansiyonu, kalp fonksiyonu (EKG) ve solunumuna ilişkin önemli bilgi ve verileri tele acil doktoruna aktarabilir. Bu iş birliği sayesinde tele acil doktoru, sahadaki acil durum ekiplerine acil durumu değerlendirme konusunda tavsiyelerde bulunabilir ve tedaviye rehberlik edebilir.
Tele acil doktoru hangi görevleri yerine getirir?
Tele acil doktorlarının ana görevleri, sahadaki acil durum personeline tavsiyede bulunmak ve rehberlik etmektir: Tele acil doktorları aşağıdakileri yapabilir:
- Teşhis konusunda yardım
- İlaç uygulamak gibi tedavilere izin vermek
- Acil durum personeline danışarak gerekirse olay yerine acil doktoru çağırmak
- Olay yerindeki acil doktoruna kararlar konusunda tavsiyede bulunmak
- Hastaların ilgili kliniğe gelişini duyurmak
- Başka bir hastaneye hasta nakli ve transferi sırasında danışmanlık sunmak ve refakat etmek
Tele acil doktorları hangi acil durumlarda yardımcı olabilir?
Hayati tehlikenin bulunmadığı acil durumlarda bir acil doktoru, özellikle tıbbi değerlendirmeyi, örneğin ilaç verilmesi gibi tedavilerin talimatını vermeyi veya hastaneye nakil yapılıp yapılmayacağına karar vermeyi üstlenir. Bu görevler tele acil doktorları tarafından da üstlenilebilir. Tele acil doktorları şu durumlarda destek sağlayabilir:
- Tansiyonun yükselmesi veya düşmesi
- Kan şekerinin düşmesi
- Hayati tehlikesi bulunmayan yaralanmalarda ağrı tedavisi
- Bilinç kaybı olmayan inme
Çalışmalar ve bugüne kadarki bakım deneyimleri, hayati tehlike oluşturmayan acil durumlara tele acil doktorları tarafından en az olay yerindeki bir acil doktoru kadar iyi müdahale edildiğini göstermiştir.
Yararlı bilgi: Bazı durumlarda, örneğin hayati tehlike arz eden yaralanmalar veya bilinç kaybı olması durumunda acil doktorlarının fiziksel olarak müdahale etmesi gerekir. Bu tür durumlarda teletıp doktor bakımı yeterli değildir ancak olay yerine bir acil doktoru ulaşana kadar köprü görevi görebilir.
Tele acil doktorlarının özel eğitime ihtiyacı var mı?
Tele acil doktorları deneyimli, özel eğitimli doktorlardır. Bir doktorun tele acil doktoru olarak görev yapabilmesi için 500'den fazla normal acil vakasına çıkmış ve acil tıp alanında ek vasıflar kazanmış olması gerekir. Doktorlar, tele acil durum doktoru olarak çalışmadan önce bu konuda eğitim alır.
- Bergrath S, Müller M, Rossaint R et al. Guideline adherence in acute coronary syndromes between telemedically supported paramedics and conventional on-scene physician care: A longitudinal pre-post intervention cohort study. Health Informatics J. 2019 Dec;25(4):1528-1537.
- Brinkrolf, P., Kuntosch, J., Metelmann, B., Metelmann, C., Hahnenkamp, K., Süss, R., Hasebrook, J. P., & Fleßa, S. (2022).Ist das Telenotarzt-System eine sinnvolle Ergänzung im ländlichen Raum? – Eine Analyse aus medizinischer und ökonomischer Perspektive.Bundesgesundheitsblatt, Gesundheitsforschung, Gesundheitsschutz, 65(10), 1007–1015.
- Deutsche Gesellschaft für Anästhesiologie und Intensivmedizin e.V. (DGAI).S2e-Leitlinie Telemedizin in der prähospitalen Notfallmedizin. AWMF Registernummer 001-037, Version 2.0. Stand 21.06.2025.
- Follmann A, Schröder H, Neff G et al.Wenn Notarzt und Telenotarzt gemeinsam Leben retten: Eine Fallbeschreibung für die Anwendung der prähospitalen Telemedizin bei einer kreislaufinstabilen ventrikulären Tachykardie.Anaesthesist. 2021 Jan;70(1):34-39.
- Koncz, V., Kohlmann, T., Bielmeier, S., Urban, B., Prueckner, S. (2019).Telenotarzt: Neues Versorgungskonzept in der Notfallmedizin.Der Unfallchirurg. 122.
- Schröder, H., Beckers, S. K., Borgs, C., Rossaint, R., & Felzen, M. (2023).Update Telenotfallmedizin : Status quo und Ausblick.Die Anaesthesiologie, 72(7), 506–517.
- Uniklinik RWTH Aachen.Der Telenotarzt.Aufgerufen am 25.06.2024.
- Uniklinik RWTH Aachen.Aufgaben des Telenotarztes im 24/7-Dienst. Aufgerufen am 25.06.2024.
Tarih:
