Hastalıklar Kas lifi yırtılması

İnsanlar hareket ettiklerinde kaslarına baskı uygular. Bunlar birkaç yapısal birimden oluşur: Tekli kas lifleri lif demetlerini, bunlar da iplikçikler ve dolayısıyla bütün bir kası oluşturur.

Egzersiz sırasında bir kas aşırı zorlanırsa, kas lifleri aşırı gerilip bunun sonucunda yırtılabilir. Sadece gerilme olarak kalırsa kas gerilmesi meydana gelir.

Kas lifi yırtılmasında, tek veya çoklu lifler yırtılır. Çoğu zaman, bu yaralanma etkilenen uzuvda ani bir ağrı olarak kendini gösterir. Ciddiyetine bağlı olarak, artık kas gerilemez ve neredeyse hareketsiz hale gelir.

Kas lifi yırtılması, hızlı hareket etme, hızlı koşma, dönüşler ve durmalar içeren sporlarda yaygındır. Bu sporlara örnek olarak tenis, futbol veya ragbi verilebilir.

Yorgunluk, antrenmandan önce yetersiz ısınma ve diğer çeşitli etkenler kas lifi yırtılması riskini artırabilir.

Yırtık bir kas genellikle kendi kendine iyileşir. Bununla birlikte, yaralanmadan hemen sonra - buz paketleri ile soğutma gibi - bazı hızlı önlemler önerilir.

Kas lifi yırtılması tipik olarak ani ve keskin bir ağrıya neden olur. Ağrı kas grupları ve uzuvlara neredeyse hiç baskı yapamayacak kadar şiddetli şekilde devam eder. 

Kas lifleri yırtıldığında sıklıkla bir kopma sesi duyulur. Derin yırtılmalarda veya kasın tamamen kopması durumunda etkilenen bacak boşalabilir ve düşmeyle sonuçlanabilir.

Kas lifi yırtılmasının neden olduğu ağrı, yaralı bölgeye bastırıldığında veya kas gerildiğinde şiddetlenir. Bazen gözle görülür bir morluk (hematom) oluşur. 

Kas lifi yırtılmış insanlar genellikle korunma duruşu veya yanlış bir duruş benimser, örneğin sadece bir bacağına yüklenmek ve topallamak gibi.

Ek olarak, etkilenen bölgede bir göçük veya şişlik ve gözle görülür büyük bir morluk veya küçük morarmalar olabilir.

Bir kas lifi yırtıldığında, kasın en küçük parçaları zarar görür. Ayrı ayrı lifler, birlikte bir kas oluşturan demetler oluşturur.

Yaralanma tipik olarak, uyluğun arkasında bulunan ve halk arasında hamstring olarak bilinen biseps femoris gibi iskelet kaslarında meydana gelir.

Aşırı zorlama veya nadiren darbeler veya kazalar, kasa kısa süreli olarak dayanamayacağı şiddette yük bindirir. Sonuç olarak, lifler yırtılır.

Kas lifi yırtılmasına yol açan çeşitli faktörler vardır. En sık görülenler şunlardır:

• Çok yoğun egzersiz, aşırı zorlama
• Kas yorgunluğu ve bitkinlik
• Yetersiz ısınma ya da hiç ısınmama
• Kasların elastikiyet eksikliği
• Kaslarda güçsüzlük

Önceki kas yaralanmaları da kas lifi yırtılması yaşama riskini artırır.

Kas lifi yırtılmasına neden olabilecek başka bir faktör de ilerlemiş yaştır.

Kas lifi yırtılması en sık görülen spor yaralanmalarından biridir. Tüm spor yaralanmalarının kabaca üçte birini oluştururlar. Ancak bunların çoğu kas zorlanması gibi daha hafif yaralanmalardır.

Yaralanma genellikle bir komplikasyon olmadan ve uzun vadeli herhangi bir sonuca yol açmadan iyileşir. Ancak bunun için kasları korumak şarttır.

İyileşme oldukça uzun sürebilir: Kas lifi yırtılmasının şiddetine bağlı olarak, tam yük taşıma seviyesine ulaşmak 2 ila 6 hafta sürer; bazen daha da uzun sürebilir.

Kas yaralanmalarını önlemek için kendi performansınıza uygun ve aşırı yüklenmeden kaçındığınız antrenmanlar yapmak yardımcı olacaktır.

Egzersiz yapmadan önce ısınmak da önemlidir.

Kas lifi yırtılmasından şüpheleniliyorsa, bir pratisyen hekime veya spor hekimliği muayenehanesine danışmanız tavsiye edilir. İlk olarak, doktor tıbbi öykünüz hakkında birkaç soru soracaktır: Ağrı ilk ne zaman ortaya çıktı? Bacak hala yük taşıyabilir durumda mı?

Doktorlar kas lifi yırtılmasını genellikle tipik semptomlara dayanarak tanır. Fizik muayene, söz konusu bölgede tüm kasta bir yırtık olup olmadığını gösterebilecek bir şişlik veya doku boşluğu olup olmadığını belirleyebilir. 

Teşhisi kesinleştirmek veya tam kas kopması, tendon ya da kemik yaralanması gibi diğer yaralanmaları ekarte etmek için bazen ultrason veya MR çekilir.

İlk yardım olarak doktorlar, PECH kuralına göre önlemler önermektedir: 

• Mola için P: spor aktivitesini sonlandırın ve dinlenin
• Buz için E: yaralanan bölgeyi soğuk kompresle soğutun
• Sıkıştırma için C: bir basınç bandajı uygulayın
• Yükseklik için H: vücudun etkilenen kısmını yukarı kaldırın

Bu acil durum önlemleri, daha fazla hasarı önlemek için doku kanamasını ve şişmesini azaltmayı amaçlar. Ağrıya karşı birkaç gün boyunca parasetamol veya ibuprofen gibi reçetesiz satılan ağrı kesiciler alınabilir.

Kas lifi yırtılmaları normalde kendiliğinden iyileşir. Dinlenme evresinden sonra kontrollü hareketlerle başlamak ve bacağı çok uzun süre hareketsiz bırakmamak faydalıdır. Hareketlerin neredeyse tamamen ağrısız yapılabilmesi önemlidir. Hafif bir gerilme hissi sorun teşkil etmez. Doktor bazen hastayı, iyileşme sürecini destekleyebilecek ve kas yaralanmasının tekrarlamasını önlemeye yardımcı olabilecek bir fizyoterapi kliniğine de sevk edebilir.

Cerrahi müdahale nadiren gerekli olur. Ameliyat nedenleri arasında çok derin veya tam bir kas kopması ya da olası bir kompartman sendromu riski yer alabilir.