Trigeminal nevralji

Hapşırma, çiğneme veya serin bir hava akımı gibi uyaranlar, trigeminal nevraljili kişilerde yüzün bir tarafından aşağı doğru inen şiddetli ağrıyı tetikleyebilir. İlaç, cerrahi veya radyasyon, şikayetlerin hafifletilmesine yardımcı olabilir.

Bir bakışta

  • Trigeminal nevralji, şiddetli, tek taraflı yüz ağrısıdır.
  • Bu ağrılar genellikle sadece birkaç saniye sürer, ancak birkaç gün veya hafta içinde tekrar tekrar ortaya çıkabilir.
  • Ağrı, üçlü sinir olarak da bilinen trigeminal sinirin tahrişiyle tetiklenir.
  • Nevralji ilaç, cerrahi veya radyoterapi ile iyi bir şekilde tedavi edilebilir.

Not: Bu yazıdaki bilgiler bir doktor muayenesinin yerini tutamaz ve kişinin kendi kendine teşhis yapabilmesi veya tedavi etmesi için kullanılmamalıdır.

Bakımlı, yaşlı bir adam endişeyle sağ yanağına dokunurken yüzünü acıdan buruşturuyor.

Trigeminal nevralji nedir?

Trigeminal nevraljisi olan kişilerde şiddetli yüz ağrısı olur. Ağrı, örneğin komşu bir kan damarı sinire baskı yaptığı için tahriş olan bir trigeminal sinirden kaynaklanır.

Trigeminal sinir, dokunma ve ağrı hissini yüzün aşağıdaki kısımlarına iletmekten sorumludur:

  • Alın ve gözler
  • Üst ve alt çene
  • Dudak ve yanak

Ağrı tek taraflıdır. Ağrısız evreler ve sıklıkla tekrarlayan ağrı evreleri şeklinde bir döngüyle seyreder.

Trigeminal nevraljide hangi semptomlar görülür?

Trigeminal nevraljisi olan kişiler ani, şiddetli yüz ağrısı hisseder. Bu ağrılar çoğunlukla yüzün orta ve alt yarısında, özellikle çene ve yanak bölgesinde olur.

Trigeminal nevraljisi olan kişiler ani, şiddetli yüz ağrısı hisseder.

Sık şikayetlerin olduğu zamanlar arasında ağrısız dönemler vardır. Atakların sıklığı zamanla artabilir. Durağan, sürekli bir ağrı da görülebilir.

Yüzdeki ağrıya baş ağrısı da eşlik edebilir. Diğer olası semptomlar şunlardır:

  • Konjonktivada kızarıklık
  • Daralmış göz bebekleri
  • Gözyaşı akışı
  • Tıkanmış burun veya burun akıntısı
  • Şişmiş göz kapağı
  • Sarkık göz kapağı

Trigeminal nevraljiye ne neden olur?

Trigeminal nevraljisi olan kişilerin yüzde 80 ila 90'ında yakındaki bir kan damarı sinire baskı yapmaktadır. Bu, koruyucu sinir kılıfını tahriş ederek sinirin uyarılmasını kolaylaştırır. Bu durumda uzmanlar klasik veya birincil trigeminal nevraljiden bahseder.

İkincil veya semptomatik trigeminal nevralji, sinir diğer koşullar tarafından tahriş edildiğinde ve yüz ağrısına neden olduğunda ortaya çıkar.

Bunlar şunları içerir:

  • Çoklu skleroz
  • Basınç uygulayan tümörler
  • Bağ dokusu hastalıkları
  • Kan damarlarının konjenital malformasyonları

Tipik yüz ağrısı için herhangi bir neden belirlenemezse, idiyopatik trigeminal nevralji söz konusudur.

Ağrı atakları kendiliğinden ortaya çıkabilir veya tetikleyici olarak da adlandırılan belirli uyaranlarla tetiklenebilir. Bu tetikleyiciler yüzünüze dokunmak, bir şey çiğnemek ve hatta diş fırçalamak bile olabilir. Bazen serin bir esinti bile bir ağrı krizine neden olabilir.

Trigeminal nevraljisi olan kişiler, ağrının ağızdan geldiğini hissettikleri için genellikle önce diş hekimine giderler.

Aslında, en sık etkilenen bölge çeneyi besleyen trigeminal sinirin dalıdır.

Trigeminal nevralji hangi sıklıkta görülür?

Hastalık nadirdir: Her yıl 100.000 kişiden 4 ila 27'si trigeminal nevraljiye yakalanır.

Yüz ağrısı, kadınlarda erkeklere göre biraz daha yaygındır.

Trigeminal nevralji nasıl seyreder?

Trigeminal nevralji aşamalar halinde ortaya çıkar. Bir atağın tam olarak ne zaman başlayacağı tahmin edilemez.

Bazen trigeminal nevraljisi olan kişiler haftalarca veya aylarca her gün atak geçirir ve bazen bir süre hiçbir şikayet yaşamazlar. Deneyimler, atakların hastalık süresi ile arttığını göstermiştir.

Trigeminal nevralji nasıl teşhis edilir?

Doktorlar ayrıntılı bir görüşme ve kapsamlı bir fizik muayene ile trigeminal nevraljinin olup olmadığını belirler.

Görüşme sırasında ağrının ne kadar sürdüğü ve ne sıklıkta ortaya çıktığı hakkında sorular sorulur. Ağrı atağını tetikleyebilecek eşlik eden semptomlar ve uyaranlar da trigeminal nevraljiye işaret eder.

Doktor ayrıca yüz hassasiyetinizi test edecek ve diğer fizik muayeneleri yapacaktır. Bu bilgiler teşhis için genellikle yeterlidir.

Trigeminal nevralji nasıl tedavi edilir?

Trigeminal nevralji ilaç, cerrahi veya radyasyonla başarılı bir şekilde tedavi edilebilir.

Trigeminal nevralji ilaç, cerrahi veya radyasyonla başarılı bir şekilde tedavi edilebilir.

Asetilsalisilik asit (ASA), ibuprofen veya parasetamol gibi geleneksel ağrı kesiciler, ağrı atakları çok kısa olduğu için trigeminal nevraljide işe yaramaz. Opioidler gibi en güçlü ağrı kesicilerin bile etkisi yoktur.

Tekrarlayan ağrı atakları ile kalıcı ağrı atakları durumunda, özel aktif maddeler içeren infüzyonlar akut semptomları hafifletebilir.

Uzun süreli tedavi ile atakların önlenmesi tavsiye edilir. Tercih edilen ilaçlar, genellikle epileptik nöbetler için reçete edilen ilaçlardır.

En iyi bilinen iki aktif bileşen karbamazepin ve okskarbazepindir. Bunlar ağrı ataklarının sayısını azaltır. İlaçların dozu, istenen etki mümkün olduğunca az yan etki görülünceye kadar yavaş yavaş artırılır.

Ek olarak aşağıdaki tedavi seçenekleri vardır:

  • Sinir ve damar arasındaki temasın kesilmesi (mikrovasküler dekompresyon)
  • Sinirin yok edilmesi (nöroablasyon)
  • GammaKnife (Gamma Bıçağı) ile ışınlama

Ameliyat ancak farklı aktif maddelerle diğer tüm tedavi seçenekleri tükendiğinde veya bu tedaviler yan etkiler nedeniyle mümkün olmadığında gerçekleştirilir. Trigeminal sinir ve kan damarı arasında temas olduğunda mikrovasküler dekompresyon etkili bir seçim olarak kabul edilir. İşlemin amacı bu teması kesmek ve sinir üzerindeki baskıyı azaltmaktır.

Nöroablasyon olarak adlandırılan işlemde doktor ısı, basınç veya alkol solüsyonu yardımıyla sinir liflerini yok eder.

Diğer bir seçenek de trigeminal sinirin radyoaktif ışınlarla (GammaKnife) tedavi edilmesidir. Bu radyasyon, sinirin ağrı sinyallerini beyne iletmeye devam etmesini önlemeyi amaçlar.

Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen (Sağlık Hizmetlerinde Kalite ve Verimlilik Enstitüsü) (IQWiG) ile birlikte hazırlanmıştır. Tarih:

Bu yazıyı faydalı buldunuz mu?