Ağız ülseri

Ağız ülseri, ağız mukozasının en sık görülen hastalıkları arasındadır. Önce sadece bir aft karıncalanır veya yanar, daha sonra ağrı başlar. Beyazımsı-kırmızımsı lekeler çoğu zaman kendi kendine iyileşir. Ağrı durumunda jeller, kremler veya gargaralar yardımcı olabilir.

Bir bakışta

  • Ağız ülserleri, ağız mukozasındaki beyazımsı-kırmızımsı, iltihaplı alanlardır.
  • Ağrıya neden olsalar da, genellikle kendi başlarına ve başka rahatsızlıklara neden olmadan iyileşirler.
  • Bazı kişilerde aft haftalar sonra, bazılarında ise aylar veya yıllar sonra geri döner.
  • Mukoza zarındaki bu küçük, bulaşıcı olmayan iltihap odaklarının nedeni bilinmemektedir.
  • Aft oluşumu önlenemez.
  • Semptomları ağrı kesici ve iltihap önleyici jeller, kremler veya gargaralarla hafifletilebilir.

Not: Bu yazıdaki bilgiler bir doktor muayenesinin yerini tutamaz ve kişinin kendi kendine teşhis yapabilmesi veya tedavi etmesi için kullanılmamalıdır.

Aft: Bir kadın bir eliyle sağ yanağını tutar ve yüzünü buruşturur. Bu sırada ağzı kapalıdır.

Aftlar nedir?

Ağız ülseri birçok insanda düzensiz aralıklarla meydana gelir. Aftlar, ağız mukozasındaki beyazımsı-kırmızımsı, iltihaplı alanlardır. 2 ila 4 aft aynı anda gelişir. Ağrıya neden olsalar da, genellikle kendi başlarına ve başka rahatsızlıklara neden olmadan iyileşirler. Bazı kişilerde aft haftalar sonra, bazılarında ise aylar veya yıllar sonra geri döner.

Mukoza zarındaki bu küçük, bulaşıcı olmayan iltihap odaklarının nedeni bilinmemektedir. Bu nedenle, şu anda aftları önleyebilecek bir tedavi yoktur. Semptomları ağrı kesici ve iltihap önleyici jeller, kremler veya gargaralarla hafifletilebilir.

Çok sayıda yer veya geniş bir alanda iltihap olursa ve kendi kendine iyileşmezse, doktor veya diş doktoru tarafından tedavi uygulanmalıdır. Ağız kokusu veya şişmiş lenf düğümleri gibi başka şikayetler halinde de bir doktora gitmeniz gerekir. Doktor daha sonra aft semptomlarına neden olan başka bir hastalık olup olmadığını da kontrol edecektir.

Ağız ülseri semptomları nelerdir?

Aft ile ortaya çıkan semptomlar: Ağızda yuvarlak, beyazımsı lekeler, ağrı, karıncalanma, yanma veya pürüzlülük.

Aftöz ülserler öncelikle ağrıya neden olur. Aft oluşumu halinde, etkilenen bölgede kaşınma, yanma veya pürüzlü bir his olabilir.

Ayrıca iltihaplı mukoza zarını tahriş eden ekmek kabukları, ekşi meyveler veya baharatlı yiyecekler gibi yiyecekler tüketilirse ağrılar artabilir. Çiğneme ve konuşma da ağrının artmasına neden olabilir.

Aftlar genellikle dudakların veya yanakların iç kısmında yuvarlak, beyazımsı lekeler şeklinde oluşur. Damakta, diş etlerinde veya dilde daha az görülürler. Genellikle, boyutları yalnızca birkaç milimetredir ve hafifçe çöküktürler. Afların kenarları kızarık ve hafif çıkıntı şeklindedir. Bu tipik daha küçük görünüm, minör şekil olarak tanımlanır.

Bir ila üç santimetre boyutunda olan aftlara majör aft denir. Aynı anda çok sayıda toplu iğne başı büyüklüğünde aft oluşması halinde buna herpetiform aft denir.

Ağız ülserinin nedenleri nelerdir?

Neden bazı insanlarda ağız ülseri olup diğerlerinde olmadığı kesin olarak bilinmemektedir. Uzmanlar, stres, zayıf bağışıklık sistemi veya hormon dalgalanmaları gibi diğer faktörlerle birlikte kalıtsal bir yatkınlığın rol oynadığından şüpheleniyor.

Bu tür faktörler, semptomsuz bir dönemden sonra ağız ülserinin tekrarlamasına da yol açabilir. Demir veya B vitamini eksikliği gibi eksiklik semptomlarının ve ağız mukozasında yaralanmaların da aftları tetikleyebileceği düşünülmektedir.

Ayrıca bazı hastalıklar ağızda aftlara çok benzeyen iltihaplara neden olabilir. Bunlar örneğin kronik inflamatuar bağırsak hastalıkları veya Behçet hastalığıdır.

Ağız ülseri görülme sıklığı nedir?

Yaklaşık her 10 kişiden birinde aft ülseri vardır.

Ağız ülseri, ağız mukozasının en sık görülen hastalıkları arasındadır. Bazı uzmanlar, her on kişiden birinde görüldüğünü tahmin ediyor. Ancak tam olarak kaç kişide ağız ülseri olduğunu söylemek mümkün değil.

Çoğu insan ağız ülseri ile ilk kez ergenlik veya genç erişkinlik döneminde karşılaşır. Ağız ülseri, kadınlarda erkeklere oranla daha sık görülür.

Minör form yüzde 85 ile en yaygın olanıdır. Yaklaşık yüzde 10'u ise majör ağız ülseridir. Herpetiform ağız ülseri yüzde 5 ile en az yaygın olanıdır.

Aftlar nasıl gelişme gösterir?

İlk birkaç saat içinde, aftlar kaşınma veya yanma hissi olarak hissedilebilir. Etkilenen bölge kırmızıya döner, biraz şişer ve acımaya başlar. Şişlik 1-3 gün içinde tipik, beyazımsı bir çukurcuk halini alır. Ağrılar birkaç gün sonra azalır. Bundan yaklaşık 1 hafta sonra aftlar tamamen kaybolur.

Büyük majör ağız ülserleri daha uzun süre ve daha fazla ağrılı olabilir. İyileşmeleri 4 hafta kadar sürebilir. Genellikle mukoza zarında bir yara izi kalır.

Çoğu insanda yılda 3 ila 6 kez aft olur. Ancak bazı insanlarda yıllarca aft olmaz. Semptomsuz dönemler, artan yaşla birlikte daha uzun sürer.

Şiddetli şekilleri nadirdir. Bu gibi durumlarda, örneğin majör aftlar kalıcı olur. Veya etkilenenlerin yeme ve içmede zorlanacağı kadar çok ağrıya neden olurlar. Şiddetli vakalarda genital organların mukozalarında da aftlar olabilir.

Ağız ülseri nasıl teşhis edilir?

Aftın görünümü, seyri ve semptomları genellikle o kadar tipiktir ki, özel araçlara gerek olmadan teşhis edilebilirler.

Ağız ülseri 2 hafta içinde iyileşmezse veya iltihaplar çok belirginse, diş hekimi veya doktora gidilmesi tavsiye edilir. Muayene sırasında doktor ağız mukozasını dikkatlice inceleyecek ve semptomlar ve yeme alışkanlıkları hakkında sorular soracaktır.

İltihaba başka bir hastalığın neden olabileceğinden şüphelenilmesi halinde, örneğin örnek alma, kan alınması, bir doku örneği veya bağırsaklar gibi belirli organların incelenmesi başka testler gerekli olabilir.

Ağız ülseri nasıl tedavi edilir?

Aft ülserleri için olası tedaviler: Jeller veya kremler, gargaralar, lazer tedavisi ve iltihap önleyici tabletler.

Ağız ülseri çoğunlukla tedavi olmaksızın kendi kendine iyileşir. Ağrı, iltihaplı bölgelere uygulanan jeller veya kremler ile hafifletilebilir. Ağız gargaraları da yardımcı olabilir. Lazer tedavisi veya iltihap önleyici tabletler gibi diğer tedaviler, yalnız hastalığın şiddetli olması halinde tavsiye edilir.

Ağız ülserinin tedavisi hakkında daha ayrıntılı bilgileri gesundheitsinformationen.de adresinde bulabilirsiniz.

Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen (Sağlık Hizmetlerinde Kalite ve Verimlilik Enstitüsü) (IQWiG) ile birlikte hazırlanmıştır. Tarih:

Bu yazıyı faydalı buldunuz mu?