DEHB

DEHB (Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu) olan çocuklar özellikle dikkatsiz, dürtüsel ve aktiftir. DEHB, bir çocuğun ve ailesinin yaşamını büyük ölçüde etkileyebilir.

Bir bakışta

  • DEHB çoğunlukla çocukları etkiler.
  • Semptomlar yetişkin yaşa gelindiğinde önemli ölçüde azalır ve hatta tamamen kaybolur.
  • Yatkınlık ve dış etkilerin bir arada rol oynadığı varsayılmaktadır.
  • DEHB, psikoterapistlerin yanı sıra çocuk ve ergen tıbbı veya çocuk ve ergen psikiyatrisi uzmanları tarafından teşhis edilir.

Not: Bu yazıdaki bilgiler bir doktor muayenesinin yerini tutamaz ve kendi kendine teşhis veya tedavi amacıyla kullanılmamalıdır.

DEHB: Parmaklar bir stres çarkını döndürüyor.

DEHB nedir?

DEHB ruhsal bir rahatsızlıktır. Etkilenen çocuklar özellikle dikkatsiz, dürtüsel veya "hiperaktif"tir.

 Bu terimler ne anlama gelmektedir?

  • Konsantre olmakta güçlük çeken ve dikkati kolayca dağılan çocuklar "dikkatsiz" olarak sınıflandırılır.
  • "Dürtüsel" ile çocuğun, yaşına göre daha aldırışsız, umursamaz ve hatta daha sabırsız ve dikkatsiz davranması kastedilmektedir.
  • Çok huzursuz, durulmaz çocuklar "hiperaktif" olarak kabul edilir.

DEHB'li çocukların davranışları standart beklentileri karşılamadığı için sıklıkla dikkat çekerler. Konsantrasyon eksikliği de tipik bir durumdur ve öğrenmelerini zorlaştırır. Etkilenen bazı çocuklarda korku veya depresyon meydana gelir.

Önemli bilgi: DEHB teşhisleri son yıllarda sürekli artış göstermiştir. Ancak eleştirenler, bu teşhislerin kısmen yanlış teşhis olduğundan şüpheleniyor ve örneğin, sadece huzursuz olup bunun haricinde sağlıklı olan çocuklarda ruh hastalığı teşhisi konulduğunu söylüyorlar.

DEHB nasıl anlaşılır?

Çocukların zaman zaman dikkatsiz ve dürtüsel olmaları normaldir. Belirleyici faktör, davranışlarının ne derece dikkat çekici olduğudur. Çocukların ve ergenlerin akranlarına kıyasla büyük ölçüde daha dikkatsiz, dürtüsel ve (aşırı) aktif olmaları, DEHB ihtimaline işaret eder.

Gülen bir genç bir oyun çerçevesini iki eliyle baş aşağı tutuyor ve ayaklarıyla ona yapışıyor.

Bozukluğun kendini nasıl belli ettiği de önemlidir. Burada ağırlıklı olarak dikkatsiz ve ağırlıklı olarak hiperaktif ve dürtüsel çocuklar arasında bir ayrım yapılır. Çocuklar dikkatsiz, ancak hiperaktif olmadıklarında bu durum dikkat eksikliği sendromu veya kısaca DES olarak tanımlanır.

DEHB'nin nedenleri nelerdir?

DEHB'nin nedenlerinin tam olarak ne olduğu henüz tam olarak araştırılmamıştır. Yatkınlık ve dış etkilerin bir arada rol oynadığı varsayılmaktadır.

Ancak, nedenleri hakkında bugüne kadar iyi bir çalışma yapılmamıştır. Bu durum, uzmanların birçok farklı seçeneği tartışmasına neden olmaktadır.

Etkilenenlerin beynindeki sinir hücrelerinde genetik yatkınlık olduğuna dair işaretler bulunmuştur. Burada, nörotransmitter olan dopaminin hafıza ve öğrenmeden sorumlu alanlarda değişiklikler görülmektedir. Ancak DEHB gelişimini tetikleyen başka biyolojik nedenler de vardır.

Sosyal gelişmelerin bu konudaki rolü de belirsizdir. Bazı uzmanlar, DEHB'yi insanların günlük yaşamda artan miktarda uyaranlara maruz kaldıkları ve daha az egzersiz yaptıkları, yüksek performans baskısı ve aile yaşamındaki değişiklikler içeren bir hayatın sonucu veya tepkisi olarak görüyor.

Hamilelik sırasında etki gösterebilen durumlara dair de şimdiye kadar sadece tahminler yürütülmüştür. Bir anne hamilelik sırasında sigara içer, alkol alır veya uyuşturucu kullanırsa, çocuğunda DEHB gelişme olasılığı daha yüksektir. Ancak yapılan araştırmalarda, çocukların sadece küçük bir kısmının bu faktörlerden etkilendiği görülmüştür. Ancak burada da, hamilelikte hangi etkenlerin rol oynadığı kesin olarak açıklığa kavuşturulmamıştır. Dolayısıyla bu çalışmalar da net cevaplar sağlamamaktadır.

DEHB'nin görülme sıklığı nedir?

İstatistiklere göre dikkat eksikliği bozukluğu ve hiperaktivite bozukluğu oldukça yaygındır. Çocukların yaklaşık yüzde 5'inde DEHB teşhis edilmektedir. Bununla birlikte, bazı çocuklara yanlış teşhis koyulduğundan şüphelenilmektedir: Almanya'da DEHB görülme sıklığına ilişkin reprezantatif bir çalışma, bozukluğun çocukların yalnızca yüzde bir ila ikisinde olduğunu bulmuştur.

DEHB nasıl seyreder?

DEHB çoğunlukla çocukları etkilemektedir. Semptomlar yetişkin yaşa gelindiğinde önemli ölçüde azalır veya tamamen kaybolur.

DEHB genellikle çocuklukta ortaya çıkar.

Etkilenenlerin yaklaşık yarısı yetişkin yaşta da semptomlar göstermektedir. Bun semptomlar da değişerek daha sonra içsel huzursuzluk veya aşırı hareketlilik olarak ortaya çıkabilirler. Etkilenenlerin sadece yüzde 15’inin semptomları DEHB teşhisi kriterlerini karşılamaktadır.

DEHB nasıl teşhis edilir?

Aşağıdaki uzmanlar DEHB teşhisi koyabilir: Pediatrik ve ergen tıbbı veya çocuk ve ergen psikiyatrisi uzmanları ile çocuklar ve ergenler için psikoterapistler.

Çocuğun anormal davranışının diğer nedenlerini araştırmak için ayrıntılı bir görüşme yapmak önemlidir. Konsantrasyon güçlüğü okul sorunları veya hiperaktivite uyku bozuklukları, görme kusurları, işitme kaybı veya hipertiroidizm gibi başka nedenlerden de kaynaklanabilir.

DEHB'nin teşhisi gibi konular hakkında daha detaylı bilgileri gesundheitsinformation.de sitesinde bulabilirsiniz.

DEHB nasıl tedavi edilir?

Önemli: Her tedaviden önce DEHB'nin ne olduğu ve onunla nasıl yaşanabileceği konularında bir danışmanlık görüşmesi yapılır. Bu görüşmeye eğitimciler veya öğretim üyeleri de katılabilir. Belki de tedaviye büyük bir ihtiyaç olmadığı ortaya çıkabilir. Şu sorulara odaklanılmalıdır: Davranış sorunu çocuğu ve ebeveynleri ne kadar etkiliyor, okul gelişimi ne kadar etkileniyor ve günlük yaşam, örneğin uyku alışkanlıkları nasıl?

Önemli bilgi: Hafif DEHB durumunda, ebeveynlere eğitim verilmesi yeterli olabilir. Ebeveynler burada bozuklukla nasıl başa çıkacaklarını öğrenir. Orta veya şiddetli DEHB, sosyal yaşamda veya okulda sorunlara yol açabilir. Okuldaki uygun önlemler veya aile veya davranış terapisi yardımcı olabilir.

İlaç kullanımı mantıklı mı?

Burada aşağıdaki sorular dikkate alınmalıdır:

  • Çocuk kaç yaşında?
  • DEHB derecesi nedir?
  • Uygulanan psikoterapötik veya pedagojik önlemler var mı?
  • İlaçların artıları ve eksileri neler?

En yaygın olarak kullanılan ilaçların aktif bileşeni metilfenidattır. Alternatif olarak atomoksetin, deksamfetamin, guanfasin ve lisdeksamfetamin aktif maddeleri de kullanılabilir. 

Yatılı veya yarı yatılı tedavi ne zaman mantıklıdır?

Psikosomatik veya psikiyatri kliniğinde geçici olarak kalmak, günlük yaşamla başa çıkmak zor veya imkansız gelen hiperaktif ve dürtüsel çocuklar ve ergenler için mantıklı olabilir.

Günlük yaşamı neler kolaylaştırabilir?

DEHB'li bir çocuğa sahip olmak tüm aile için zor olabilir. Sorunlar ve çatışmalar sadece okulda ve boş zamanlarda değil, diğer çocuklar ve ebeveynleri ile de ortaya çıkar. Aile içinde de, ebeveynler sürekli olarak çocuğun yanında olmak ve aynı zamanda diğer çocuklarının kendileri ihmal edilmiş hissedip hissetmediklerini anlamak gibi yeni bir görevle karşı karşıyadır.

Bu durumla başa çıkmak için çoğu ebeveyn zamanla stratejiler geliştirir. Bazı rutinlerin ve net kuralların yardımcı olduğu kanıtlanmıştır. Örneğin yardım gruplarında etkilenen diğer kişilerle, iletişim ve fikir alışverişi de yardımcı olabilir. Önemli olan: Çocuğun davranışları kasıtlı değildir. Etkilenen çocuklar ve ergenlerin kendileri de davranışlarının sonuçları nedeniyle üzülür.

Nereden destek alabilirim?

Almanya genelinde DEHB'li insanlar ve yakınları için geniş danışmanlık ve destek imkanları bulunmaktadır. Bunlar bölgeye bağlı olarak farklı şekilde organize edilmiştir. gesundheitsinformation.de sitesindeki iletişim noktaları listesi, destek konusunda arama yaparken yardımcı olur.

Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen (Sağlık Hizmetlerinde Kalite ve Verimlilik Enstitüsü) (IQWiG) ile birlikte hazırlanmıştır. Tarih:

Bu yazıyı faydalı buldunuz mu?